Léon Bloy

Léon Bloy urodził się 11 lipca 1846 roku w Notre-Dame-de-Sanilhac, niedaleko Périgueux. W młodości był gorliwym zwolennikiem socjalizmu, sam siebie określał mianem „komunarda sprzed Komuny Paryskiej”. W 1864 przybywa do Paryża, gdzie stawia pierwsze kroki jako pisarz, dziennikarz, felietonista. Punkt zwrotny w jego życiu artystycznym jak i duchowym stanowi spotkanie w 1868 z innym pisarzem – Jules’em Barbey’em d’Aurevilly’m. Bloy doświadcza głębokiego nawrócenia pod wpływem tej znajomości, staje się niejako sekretarzem artysty otrzymując w zamian formację literacką i religijną. Gorliwy propagator objawień w La Salette, wierzy że został wyznaczony do tej misji przez Boga. Znakiem tego wybraństwa ma być fakt, iż Maryja objawiła się pasterce Melanii w roku jego przyjścia na świat, dokładnie w siedemdziesiąt dni po tym wydarzeniu. Samym objawieniom poświęca bardzo dużo prac, m.in.: Le Symbolisme de l’Apparition (1925; Symbolika Objawienia), Vie de Mélanie écrite par elle-même (1912; Życie Melanii), Celle qui pleure (1908; Ta, która płacze). Léon Bloy rozumuje historię jako księgę pełną symboli, traktuje ją jako drugie Pismo Święte. Przez całe swoje życie pisarz próbuje dotrzeć do ukrytego sensu wydarzeń i postaci (w swoich pismach analizuje przede wszystkim życie Napoleona, Marii Antoniny, Krzysztofa Kolumba) doszukując się w wielkich osobach dziejów misjonarzy wysłanych przez Boga. Spotkanie z prostytutką Anne-Marie Roulé stanowi apogeum poszukiwań i odczytywania „bożych hieroglifów”. Najpierw angażuje się w relację erotyczną, która następnie ewoluuje w kierunku nawrócenia kobiety na wiarę katolicką. Anna zaczyna doznawać przeżyć mistycznych, które razem z Bloy interpretują. Gdy wieszczy koniec świata, który mimo wszystko nie nadchodzi, doznaje obłędu i zostaje zamknięta w szpitalu psychiatrycznym. Bloy, zdruzgotany niespełnieniem się wizji apokaliptycznych i przeczuć, na których zbudował swoją wiarę, odsuwa się od spraw duchowych poświęcając swój czas pisaniu. Owe doświadczenia stanowią jednak inspirację do napisania powieści Le Désespéré (1887), w dużej mierze autobiograficznej. Jeszcze bardziej krystalizuje się „symbolizm uniwersalny” Bloy – każde wydarzenie, przeszłe i współczesne, oraz swoje życie odczytuje jako zwierciadło Opatrzności. Wierzy, że niewyrażalna Boska rzeczywistość paradoksalnie wyraża się we wszystkim, a zwłaszcza w historii. Wieszczy jej bliski koniec nazywając jeden z tomów swojego dziennika Na progu Apokalipsy (1913-15; Au seuil de l’Apocalypse). Umiera 3 listopada 1917 roku pozostawiając po sobie liczne dzieła, nie tylko o tematyce mistyczno- duchowej.

Bloy był komentatorem współczesnego mu życia politycznego, ekonomicznego i społecznego. W swoich felietonach często bardzo ostro krytykował innych pisarzy, co nierzadko kończyło się w sądzie. Léon Bloy był zatem autorem, o którym się nie mówi; jak sam wierzył – padł ofiarą zmowy milczenia prasy. Często cierpiał skrajną nędzę. Za jego życia obie powieści, które napisał (Le Désespéré i La femme pauvre, 1897) pozostały bez większego echa. W Polsce jedyne dzieło, które zostało przetłumaczone i wydane to Krew biednego (fr. 1909; pl. 1958) – zbiór przemyśleń autora na temat nadużyć kapitalizmu, nierówności społecznych i „ubóstwienia ubóstwa”, swoista „mistyka pieniądza”.